U bent hier

Nieuwe expo opent dialoog over censuur – Nationaal Museum van de Speelkaart

Kempen regio | Turnhout regio | Vlaanderen
29.03.2021 - 22.27u
Door: Lex Verellen

Van 1 april tot 7 november 2021 buigt het Museum van de Speelkaart zich over een thema dat reeds eeuwenlang actueel is. De tentoonstelling 'X – censuur en beeldcultuur' bekijkt hoe censuur zowel op politiek, religieus, economisch als sociaal vlak een impact heeft gehad op de heersende beeldcultuur van dat moment.

De speelkaart en de strip vormen het uitgangspunt bij dit onderzoek, beide zijn als medium immers vaak blootgesteld aan verbod en censuur.

Basisrecht

De Belgische grondwet was best vooruitstrevend in 1831: de vrije meningsuiting is gewaarborgd in dit land en censuur wordt niet getolereerd. 'Toch zijn er weinig abstracte concepten die de gemoederen zo hebben beroerd', merkt schepen van Cultuur Astrid Wittebolle op.

'De begrippen censuur en vrije meningsuiting lijken meestal lijnrecht tegenover elkaar te staan, maar gaan tegelijk ook hand in hand.' De tentoonstelling zoomt in op de verschillende vormen van censuur aan de hand van opmerkelijke verhalen, en doet soms doelbewust meer vragen rijzen dan dat ze antwoorden biedt.

Referentiekader

In samenwerking met onder meer Stripgids en het Turnhoutse Stadsarchief zijn uiteenlopende, hedendaagse (kunst)werken bij elkaar gebracht om parallellen te trekken tussen lokale verhalen en mondiale tendensen, tussen geschiedenis en actualiteit, tussen economie en politiek, tussen kunst en kitsch.

Hoe ga je vandaag om met beelden uit het verleden die niet meer passen in een hedendaags referentiekader? Verandert de tijd je blik op wat kan en mag? Ongeacht de kwaliteit bepalen economische belangen vaak wat wel of niet getoond kan worden.

Talrijke strips en beelden die nooit gepubliceerd raakten, sieren nu het 'Salon van de Geweigerden'.

Sommige elementen in de expo zijn gebaseerd op het onlangs gepubliceerde boek Duizend bommen en castraten van Jan Smet, founding father van Stripgids. In zijn lijvige levenswerk behandelt Smet bekende zaken die de media haalden, maar heeft hij eveneens aandacht voor vergeten vormen van censuur in het beeldverhaal.

Astrid Wittebolle verklapt alvast één van de ophefmakende verhalen. 'De opschudding gaat over de affiche van de tentoonstelling De wereld van strips in originelen, die in 2013 plaatsvond in de lokettenzaal van het Vlaams Parlement.

Als campagnebeeld kozen curatoren Jan Hoet en Dany Vandenbossche een prent van de Brusselse striptekenaar François Schuiten met een tekstballon in het Frans. Tot groot ongenoegen van Jan Peumans, voorzitter van het Vlaams Parlement. Dat de tekst verwijderd werd, leidde tot weerwerk van de deelnemende kunstenaars.'

Participatie van het publiek

'X – Censuur en Beeldcultuur is echter geen passieve tentoonstelling,' weet Astrid Wittebolle, 'want ze biedt ruimte voor een dialoog, een debat.

Het publiek wordt uitgedaagd om in te grijpen in de tentoonstelling, om deel te nemen, om de eigen grenzen af te tasten en zich ook te verplaatsen in het perspectief van de andere. Worden onze zeden losser of net preutser anno 2021? In hoeverre neem je zelf klakkeloos alle stereotypen over?'

De komende maanden worden bovendien drie groepen uitgenodigd voor een residentie in de tentoonstelling. 'Telkens nemen een cartoonist, een denker en een kunstenaar de groep mee in een creatief denkproces rond censuur.

De mobiele scenografie zorgt ervoor dat de groep delen van de tentoonstelling kan herdenken en hertekenen. 'De 'X' in de titel verwijst daarmee niet enkel naar de fysieke handeling van iets doorkruisen of doorstrepen, maar ook naar de -nu nog- onbekende invullingen', verduidelijkt de schepen nog.

Praktisch

Tentoonstelling van 1 april tot 7 november 2021
Nationaal Museum van de Speelkaart, Druivenstraat 18, B-2300 Turnhout
+32 14 41 56 21 – museum.speelkaart@turnhout.be – www.speelkaartenmuseum.be

Met materiaal uit de collectie van het Museum van de Speelkaart, het Turnhoutse Stadsarchief en werk van onder meer Jan Bucquoy, Charel Cambré, Stephanie Dehennin, Frommelrommel, Jef Geys, Tom Herck, Kim, Lectrr, Bert Lezy, Marvano, Jef Nys, Noortje Palmers & Jasper Declercq, Marc Sleen, Jakob Smits en Liliane Vertessen.

Curator: Piet Van Hecke – M HKA

image



Meer nieuws

Justitie : 'Georganiseerde misdaad bestrijden met eigen voertuigen'

EU | Internationaal | Kempen regio | Nationaal | Neteland | Vlaanderen 18.08.2022 - 13.07u

Dromen waarmaken? Stap naar het volwassenenonderwijs HIK

Geel | Herentals | Kempen regio | Neteland | Provincie Antwerpen 18.08.2022 - 11.27u

Autodieven aan het werk : focus op Range Rover

Kempen regio | Nationaal | Neteland | Turnhout regio 18.08.2022 - 09.31u

De Bleeker: "Nu tijd om af te geraken van papieren facturen"

EU | Kempen regio | Nationaal | Neteland 18.08.2022 - 08.26u

Justitie : "Jobstudenten digitaliseren massaal strafdossiers'

Justitie : "Jobstudenten digitaliseren massaal strafdossiers'
EU | Kempen regio | Nationaal | Neteland 18.08.2022 - 01.35u

SKS Herentals en Immer Oost tevreden met gelijkspel : 2-2

SKS Herentals en Immer Oost tevreden met gelijkspel : 2-2
Herentals | Westerlo 17.08.2022 - 22.17u

Open Monumentendag Westerlo : 'gebouwd voor de eeuwigheid?'

Open Monumentendag Westerlo : 'gebouwd voor de eeuwigheid?'
Kempen regio | Nationaal | Westerlo 17.08.2022 - 14.35u

Herstellingswerken rotonde Ringlaan (N153) met Augustijnenlaan Herentals

Herentals | Kempen regio | Neteland 17.08.2022 - 14.22u

Markant : Belgische première van Jubilate Deo in Herentals

Markant : Belgische première van Jubilate Deo in Herentals
Herentals | Kempen regio | Nationaal | Neteland 17.08.2022 - 13.54u

Nieuws uit uw regio

Onze partners

Dossiers

Webdesign door Intracto